بتن سبز در ایران از نگاه دکتر سجاد میرزامحمدی
در یکی از گفتوگوهای تخصصی منتشر شده درباره آینده صنعت ساختمان، دکتر سجاد میرزامحمدی، متخصص مهندسی سازه و فعال حوزه سیمان/بتن و مصالح نوین ساختمانی، به بررسی وضعیت بتن در ایران و ضرورت حرکت به سمت بتن سبز و پایدار پرداخت.
به گفته دکتر میرزامحمدی، صنعت بتن ایران با یک تناقض جدی روبهروست؛ از یکسو کشور دارای ظرفیت بالای تولید سیمان و جایگاه قابلتوجه در میان تولیدکنندگان بزرگ جهان است، اما از سوی دیگر کیفیت بتن مصرفی در بسیاری از پروژهها با استانداردهای مطلوب فاصله دارد. در حالی که در ایران معمولاً مقدار قابلتوجهی سیمان در هر مترمکعب بتن مصرف میشود، مقاومت فشاری بتن در بسیاری از موارد در محدوده ۲۰ تا ۲۵ مگاپاسکال باقی میماند؛ عددی که نسبت به اهداف رایج جهانی فاصله قابلملاحظهای دارد.
از نگاه سجاد میرزامحمدی، علت اصلی این مسئله را باید در ضعف کنترل کیفیت، طرح اختلاط نامناسب، استفاده از سنگدانههای غیراستاندارد و بهرهگیری محدود از افزودنیهای شیمیایی جستوجو کرد. در بسیاری از کشورهای صنعتی، افزودنیهای بتن نقش مهمی در کاهش نسبت آب به سیمان، افزایش دوام، کنترل زمان گیرش و بهبود عملکرد سازهای دارند؛ اما در ایران استفاده از این فناوریها هنوز به سطح مطلوب نرسیده است.
یکی دیگر از محورهای مهم این گفتوگو، نقش صنعت ساختمان در مصرف انرژی و آثار زیستمحیطی آن بود. تولید سیمان، با وجود سهم حجمی محدود در بتن، بخش بزرگی از انرژی مصرفی این ماده را به خود اختصاص میدهد. به همین دلیل، جایگزینی بخشی از سیمان با مواد پوزولانی و مکملهای معدنی میتواند راهکاری مؤثر برای کاهش انتشار دیاکسیدکربن، افزایش دوام بتن و حرکت به سمت توسعه پایدار باشد.
دکتر سجاد میرزامحمدی همچنین بر اهمیت بتن آماده و تولید کنترل شده تأکید دارد. به باور او، افزایش سهم بتن آماده در پروژههای عمرانی میتواند کیفیت ساختوساز را ارتقا دهد، مصرف مصالح را بهینه کند و نظارت بر نسبت آب به سیمان، عملآوری و حملونقل بتن را دقیقتر سازد. این موضوع بهویژه در پروژههای بزرگ، نقشی تعیینکننده در افزایش عمر مفید سازههای بتنی دارد.
در بخش دیگری از این تحلیل، به ضرورت اجرای دقیق سند چشمانداز بتن ۱۴۰۴ اشاره شده است؛ سندی که هدف آن افزایش مقاومت بتن، بهبود دوام سازهها و کاهش فاصله کیفیت ساختوساز ایران با استانداردهای جهانی است. تحقق این هدف نیازمند همکاری نهادهایی مانند شهرداریها، سازمان نظام مهندسی، وزارت راه و شهرسازی، سازمان ملی استاندارد، مراکز تحقیقاتی و شرکتهای فناور است.
به اعتقاد دکتر میرزامحمدی، آینده صنعت ساختمان ایران ناگزیر به سمت تخصصی سازی، صنعتی سازی، استفاده از بتنهای پایدار، توسعه ساختمانهای پیشساخته و تقویت واحدهای تحقیق و توسعه حرکت خواهد کرد. در این مسیر، شرکتهای فناور و دانشبنیان میتوانند نقش مهمی در تبدیل دانش دانشگاهی به راهکارهای اجرایی ایفا کنند.
جمعبندی این گفتوگو نشان میدهد که سرمایهگذاری در کیفیت بتن، هرچند ممکن است در ابتدا هزینه بیشتری ایجاد کند، اما در بلندمدت باعث کاهش هزینههای تعمیر و نگهداری، افزایش ایمنی سازهها، کاهش مصرف انرژی و حفاظت از محیطزیست خواهد شد. از این منظر، بتن سبز تنها یک انتخاب فناورانه نیست، بلکه ضرورتی برای آینده پایدار صنعت ساختمان ایران است.
منبع انتشار اولیه:
این مطلب بر اساس گفتوگوی منتشر شده با دکتر سجاد میرزامحمدی درباره بتن سبز، تهیه و برای انتشار در سایت سازه فن آور بازنویسی شده است.
